Sen o samolocie: co oznacza?

Samolot jest przedmiotem nowożytnym i klasyczny korpus go nie zna — wszystko, co ta strona może tu podać, jest rozszerzeniem starszego rejestru podróży i środka podróży, i tak należy to ważyć. Rejestr sam jest w tym materiale dobrze urządzony: podróż czytana bywa ku zmianie stanu — sprawie, etapowi, przeprowadzce życia — a wierzchowiec, karawana i statek ku temu, co śniącego przez tę zmianę niesie: środek pewny ku przejściu bezpiecznemu, środek zawodny ku przedsięwzięciu, które chwieje się pod śniącym. Samolot wchodzi w to miejsce naturalnie: lot spokojny i doprowadzony do celu czytany bywa ku przejściu, które się powiedzie; lot niebezpieczny — ku sprawie podjętej na wysokości, na której śniący nie ma oparcia.

Jednego przeniesienia należy uniknąć: wznoszenie się samolotu nie jest materiałem wstępowania po stopniach, który korpus trzyma przy drabinie i schodach — omówionych na tej stronie osobno — i nie warto tych rejestrów mieszać: tam idzie się w górę o własnych siłach, stopień po stopniu, tu wysokość jest dana naraz i cudzym staraniem. Właśnie ta różnica — wysokość kupiona, nie wypracowana — jest tym, co samolot do starego rejestru podróży rzeczywiście dodaje, i na niej stoi całe rozszerzenie: sen pyta, komu śniący powierzył swoją wysokość i czy słusznie.

Psychologia analityczna ustawia to hasło kontrastem, który ta strona już trzyma: lot własny — omówiony przy śnie o lataniu — jest mocą śniącego, samolot jest wzlotem powierzonym. Wysokość osiąga się tu według rozkładu, w kabinie pełnej obcych, bez czucia skrzydeł: to obraz tych wzlotów życia, których nie wykonuje się samemu — kariery niesionej przez instytucję, zmiany prowadzonej przez procedurę, awansu, który dzieje się śniącemu, a nie przez niego. Sen wybiera samolot zamiast własnych skrzydeł nieprzypadkowo: mówi wtedy o zależności wpisanej w postęp — śniący naprawdę leci, i naprawdę nie on trzyma sterów.

Z tego ustawienia czytają się warianty. Turbulencje są próbą zaufania do niosących: nic się jeszcze nie stało, ale ciało już głosuje przeciw — sen o trzęsącej kabinie częściej mówi o wierze w instytucję niż o pogodzie. Pilot niewidoczny, kurs nieznany, niemożność wyjścia — wszystko to obrazy oddanej kontroli, które pytają, czy oddanie było decyzją, czy przyzwyczajeniem. Spóźnienie na samolot należy zaś do rejestru spóźnienia, omówionego na tej stronie osobno — tu wystarczy jedna klauzula: tamten sen jest o przegapionym momencie, ten o locie. Całość jest amplifikacją współczesnego przedmiotu w ramach szkoły i tak należy ją czytać: samolot nie ma stuletnich wykładni — ma strukturę, którą szkoła umie opisać.

Uczciwość każe zacząć od cienkości: samolot jest dla ludowych senników przedmiotem zbyt młodym, by miały o nim dawne hasła — to, co krąży dziś w internetowych zbiorach pod starą marką, jest narostem naszej epoki, i lepiej to powiedzieć, niż podawać je za przekaz ludowy. Chiński czytelnik czyta sen o samolocie rejestrem ogólnym wznoszenia i podróży — a język daje mu do tego jeden zwrot skrojony jak na miarę: 「一飞冲天」 (yī fēi chōng tiān, „jednym wzlotem pod samo niebo”). Za zwrotem stoi klasyczna anegdota o ptaku, który przez lata nie wzbił się ani razu — a gdy wreszcie wzleciał, poszybował od razu pod niebo; mówi się tak o nagłym wyniesieniu po długiej ciszy: o kimś, kto latami nie dawał znaku, i nagle jest wszędzie.

Dla snów o samolocie jest to odczytanie naturalne i zaskakująco dokładne: start po długim kołowaniu — zwłaszcza gdy we śnie liczy się właśnie moment oderwania — czytany bywa ku sprawie, która po długim zastoju nabiera naraz pełnej wysokości; im dłuższa była cisza, tym wyższy wzlot zwrot obiecuje. Reszta wariantów czyta się rejestrem podróży: lot gładki ku sprawie, która idzie; lądowanie szczęśliwe ku sprawie doprowadzonej; turbulencje ku drodze niespokojnej — wszystko to jednak logika ogólna, nie utrwalone hasła, i ta granica jest częścią rzetelnego odczytania. Jedno stare skojarzenie i jedna jasna cienkość — tyle chiński materiał naprawdę ma o samolocie, i tyle wystarczy.